Niezobowiązująca wycena
Kontakt
Facebook

Plakaty w PRLu. Początki i czasy postalinowskie

Plakaty w PRLu. Początki i czasy postalinowskie

Plakaty w Polskiej Republice Ludowej służyły głównie do reklamowania utopijnych idei, usług, produktów, wydarzeń kulturalnych itp. Jednak były i tak pełne charyzmy. Ich główną funkcją było „wykrzykiwanie” treści w oczy widza. W tym celu stosowano różne zabiegi artystyczne, które dzięki wyrazistemu. mocnemu przekazowi, odgrywały znaczącą rolę propagandową i informacyjną w różnych przestrzeniach życia codziennego. Propagandę w tamtych czasach można porównać do dzisiejszej kultury masowej. W PRLu mieliśmy plakaty propagandy, a dzisiaj mamy billboardy…

Początki plakatu PRL

Sztuki epoki PRLu narodziła się w 1945 roku wraz z początkiem rządów Komunistycznej Partii Robotniczej. Wówczas głównymi nośnikami propagandy stał się plakat – obok piosenki, filmu itp.
Plakaty z wczesnego okresu Polskiej Republiki Ludowej tworzono według sztywnej koncepcji socrealizmu, stylu wywodzącego się z ZSSR i pełniły funkcję wyłącznie propagandową. W metodzie tworzenia plakatów socrealistycznych nie było miejsca na eksperymenty twórcze i wyrażanie swobodnej treści artystycznej. To stało się przyczyną niechęci wielu artystów do sztuki tego rodzaju. Szczególnymi cechami plakatów tworzonych w tamtym okresie był trafiający do największej rzeszy ludzi, propagandowy, prosty przekaz. Przykładem typowo socrealistycznego plakatu jest powstały w 1949 roku plakat pt. „Młodzieży naprzód do walki o szczęśliwą socjalistyczną wieś polską”. Przedstawia on uśmiechniętą kobietę w mundurze Związku Młodzieży Polskiej siedzącą na traktorze marki John Deere . W taki sposób władze zachęcały kobiety do typowo robotniczych prac. Innym przykładem czystego socrealizmu jest kinowy plakat promujący film „Ostatni etap” z 1947 roku. Charakteryzuje się on typowo prostym przekazem-na pierwszy rzut oka widać, że film opowiada o obozie dla kobiet. Na plakacie przedstawiono złamany kwiat kojarzący się z kobietą na tle biało-czarnego pasiaka. Tematyka filmu również nie była przypadkowa, ponieważ miała na celu odwrócenie uwagi od jakichkolwiek przewinień ZSSR, obarczając winą Nazistowskie Niemcy za większość przewinień dokonanych podczas II wojny światowej.
„Odwilż” w sztuce czasów PRLu nastąpił po śmierci Józefa Stalina (1956 rok). Wówczas „sztuka polskiego plakatu” mogła odetchnąć od sztywnych, socjalistycznych reguł. „Polski plakat” w postalinowskiej Polsce pokazał jedno z lepszych oblicz tego gatunku , które do dzisiaj doceniane jest na arenie międzynarodowej.

 

Kobieta na traktorze | źródło: www.wikipedia.pl

 

„Ostatni etap” (1947) | źródło: www.wikipedia.pl

Plakaty w PRLu. Czasy postalinowskie

Czasy postalinowskie okazały się rajem dla wielu artystów stołecznej Akademii Sztuk Pięknych. Właśnie z niej wywodzili się artyści dzięki którym plakat zajął wysokie miejsce w panteonie grafiki użytkowej i zrobił karierę na rynku międzynarodowym. Z „Polskiej Szkoły Plakatu” wywodzą się takie nazwiska jak Lenica, Pągowski ,Świerzy, Fangor, Zamecznik, Tomaszewski, Starowieyski i wielu innych.
Tematyka plakatów z „Polskiej Szkoły” jest bardzo zróżnicowana. Wśród nich możemy znaleźć plakaty o tematyce politycznej, społecznej, kulturalnej. Charakteryzują się one różnorodną stylistyką-określaną jako sztukę symbolizującą niezależność i bystrość rozumu. Jednak wspólnym mianownikiem wielu dzieł jest ironia, nowatorskie liternitcwo, lapidarność oraz minimalistyczna forma.

Plakat kultowego filmu „Miś”, Andrzej Pągowski (1980) | Źródło: www.pinterest.pl
Franciszek Starowieyski, “Frank V”, 1962 | Źródło: www.warszawa.wyborcza.pl
02 marca 2019
Plakat na wczoraj?
My się tym zajmiemy!

Dowiedz się więcej
o projektowaniu grafiki
Murale reklamowe – trend po koronawirusie
15 kwietnia 2020

Pandemia koronawirusa zaskoczyła nas wszystkich, spowodowała zastój w wielu branżach, w tym także reklamowej. Jednak jak większość zdarzeń w historii …

Uchwała Krajobrazowa w Gdańsku – nowe regulacje reklamowania lokali. Wysokie kary za niedostosowanie się!
06 marca 2020

Gdańsk w trosce o poprawę krajobrazu wprowadził regulacje dotyczące zmian w przestrzeni publicznej. Pierwsze tego rodzaju regulacje wprowadzono już w …

Ulotki reklamowe – jak zaprojektować w najlepszy sposób
27 lutego 2020

Wiele osób uważa, że czasy ulotek reklamowych dobiegły końca. Współcześnie coraz więcej osób ma regularny dostęp do Internetu, a marketerzy …